9 signalen dat je lijdt aan het Narcistisch Slachtoffer Syndroom (NSS)

Helaas is het vandaag de dag nog niet officieel opgenomen in de DSM maar er bestaat wel degelijk zoiets als het narcistisch slachtoffer syndroom (NSS). Het vervelende hieraan is dat wanneer je hulp zoekt ten gevolge van narcistisch misbruik je vaak een ander “labeltje” opgeplakt krijgt. Het klopt ook wel dat je lijdt aan misschien wel een depressie of een angststoornis en dat je fysieke klachten ontwikkeld, maar dit is allemaal te scharen onder het enige waar je écht last van hebt; dat je ieder dag misbruikt wordt door een narcist.

Het is daarom des te belangrijker de signalen te herkennen en deze bespreekt met je hulpverlener zodat je niet in hokjes wordt gestopt waar je niet in hoort.

Het kan extreem schadelijk zijn wanneer je een verkeerde diagnose krijgt. Ook al klopt het dat je continue depressief of angstig bent, je je minderwaardig voelt of uiteindelijk zelfs fysieke klachten ontwikkeld, je wordt nog steeds iedere dag blootgesteld aan de oorzaak daarvan namelijk: het narcistisch misbruik.

Hoog tijd dus om de belangrijkste signalen dat je lijdt aan het narcistisch slachtoffer syndroom onder de loep te nemen.

1. Je voelt je constant schuldig

Als slachtoffer van narcistisch misbruik ben je waarschijnlijk een empathisch persoon. Waarschijnlijk trek je je het leed van de wereld aan en voel je je betrokken bij alles en iedereen. Daarnaast bestaat er ook nog een kans dat je denkt dat je iedereen om je heen altijd maar wilt helpen en dat de problemen van anderen erger zijn dan die van jou. Dit is vaak ook een van de redenen dat je bent ‘uitgekozen’ door de narcist. Iemand die alleen met zichzelf zezig is, is niet interessant voor hem wat die kan niet voorzien in de narcistische voeding in de vorm van onbeperkte aandacht en medeleven.

Omdat jij empathisch bent en hij zo bedreven is in manipulatietechnieken maakt het dat jij je steeds schuldig voelt over werkelijk alles! Hij is een meester in zich voordoen als het slachtoffer en zelfs als híj iets doet wat verkeerd is, weet ie de werkelijkheid nog zo te verdraaien dat jij je er schuldig over voelt.

Hij kan bijvoorbeeld zeggen: “Als jij iets liever voor me was geweest had ik je niet hoeven negeren.” In plaats van te blijven bij het foute, passief agressieve gedrag van de narcist, die je zonder enige aanleiding de stiltebehandeling geeft, ga jij (weer) bij jezelf te rade of je inderdaad niet iets verkeerd hebt gedaan. Zo hoeft hij geen verantwoordelijkheid te nemen en haalt hij de aandacht af van zijn eigen gedrag. Het gevolg? Jij voelt je schuldig over iets wat je niet gedaan hebt.

2. Je voelt je nooit goed genoeg

Een narcist vernietigt je zelfvertrouwen en je eigenwaarde volledig. Dit doet hij om je afhankelijk van hem en de relatie te maken zodat hem niet kunt verlaten. Een van de veelgebruikte tactieken van een narcist om dit te doen is je steeds te vergelijken met anderen die het “beter” doen, “slimmer” of “mooier” zijn dan jij. Niet gek dat je dit gedrag op gegeven moment zelf ook gaat internaliseren en je jezelf ook met anderen begint te vergelijken, met als gevolg dat je je nooit goed genoeg voelt en steeds opnieuw opzoek gaat naar goedkeuring van anderen.

Het is heel belangrijk dat als je dit herkent, je begint met het herstellen van je eigenwaarde. In dit artikel lees je hoe je dat doet!

3. Je bent angstig en hyperalert

Hyperalert zijn betekent eigenlijk dat je steeds “op eieren loopt.” Je bent altijd bezig het de narcist naar de zin te maken, door ervoor te zorgen dat je niets verkeerds zegt of doet. Tegelijkertijd ben je continue bezig om te checken of je dat goed doet. “Heeft hij het nog naar zijn zin?”, “Is ie nog vrolijk?”, “Wil hij al naar huis?”, “Ojee.. Wat zegt de buurman nu tegen hem?” etc.

Je kunt je voorstellen dat wanneer je hier de hele dag mee bezig bent, je zelf helemaal niet tot rust komt. Je bent nooit in ontspanning.

Naast dat je bezig bent je eigen gedrag en uitspraken ten opzichte van de narcist te controleren, voel je je ook nog eens verantwoordelijk voor hoe ánderen zich tegenover hem gedragen, of voor wat ze tegen hem zeggen. Aangezien je hier geen invloed op hebt, kun je dan ook nog eens bezig zijn met damage control. “Zo bedoelde hij het niet” of “het is nog maar een kind, hij snapt dat nog niet” etc.

Het is logisch dat wanneer je altijd in opperste staat van paraatheid moet opereren en je je steeds angstig voelt omdat je nooit grip lijkt te krijgen op hoe de narcist zal reageren, dit van grote invloed is op je welzijn. Uiteindelijk kun je dit zelfs gaan merken in de vorm van fysieke klachten door spanning, stress of slapeloosheid.

4. Je voelt je steeds verward

Door de vele manipulatietechnieken die narcisten toepassen, voel je je vaak verward. Met name door middel van het inzetten van gaslighting door de narcist, begin je aan je eigen waarnemeningsvermogen en realiteitszin te twijfelen. Een narcist is in staat je in je ogen te kijken en zonder blikken of blozen te zeggen dat ie iets niet gedaan of gezegd heeft, terwijl dit wel degelijk zo is. Hij zal zeggen dat jij je dingen verbeeld, te gevoelig bent, je aanstelt of jaloers bent. Terwijl jouw intuïtie en waarneming kloppen! Vertrouw een narcist nooit! Hij is een meester in manipuleren, liegen en bedriegen. Het is in je eigen belang hem niet te vertrouwen. Waarschijnlijk brengt het je alleen maar verder in de problemen als je ervoor kiest hem wél te vertrouwen.

5. Je bent emotioneel en fysiek uitgeput

Wanneer je langdurig te maken hebt met de emotionele mishandeling van een narcist kun je zowel vele psychische als lichamelijke klachten ontwikkelen. Hoofdpijn, stress en vermoeidheid zijn veelvoorkomende klachten na narcistisch misbruik. Deze klachten komen voort vanuit het feit dat je constant in de overlevingsstand staat.

Stress zet je lichaam in de vecht, vlucht of bevriesstand. Je hersenen geven een seintje dat er gevaar dreigt, waardoor je stresshormonen zoals adrenaline en cortisol aanmaakt. Hierdoor versnelt je hartslag. Je spieren spannen zich aan en je ademhaling wordt oppervlakkiger.

Als die stress erg lang aanhoudt bijvoorbeeld door een langdurige narcistische relatie, blijft je lichaam in die overlevingsstand en komt het niet meer terug in zijn oorspronkelijke rust en ontspanningsmodus. Je kunt je misschien wel voorstellen dat dit leidt tot allerlei (lichamelijke) klachten zoals slaapproblemen, hormonale disbalans een verzwakte weerstand etc. Kortom: Je lijf raakt uitgeput omdat het continue “aan” blijft staan.

6. Je hebt moeite met grenzen stellen

Ook over het onderwerp grenzen stellen schreef ik al eerder een apart artikel. Naast het contact met de narcist verbreken is opnieuw gezonde grenzen leren stellen een van de eerste en belangrijkste dingen die je voor jezelf kunt doen op de weg naar herstel en het terugpakken van je eigenwaarde.

Waarschijnlijk heb je moeite met grenzen stellen omdat je van de narcist geleerd hebt dat jouw gevoelens en behoeften er niet toe doen.  Je bent vaak gemanipuleerd en klein gemaakt of bestraft wanneer je “nee” zei. Hierdoor heb je mogelijk een angst ontwikkeld voor conflicten of afwijzing. Wanneer je het vertrouwen bent verloren in het feit dat je grenzen gerespecteerd worden leg je jezelf als gevolg daarvan ondergeschiktheid op.

7. Je voelt je eenzaam en geïsoleerd

Na narcistisch misbruik voel je je vaak eenzaam en geïsoleerd omdat je narcist je stap voor stap van je vrienden, je familie of ondersteunend netwerk heeft verwijderd. Dit deed hij door kritiek op hen te geven, je ervan te overtuigen dat je alleen hem nodig had, omdat “anderen je niet begrijpen zoals hij dat doet.”

Op het moment dat je je compleet afhankelijk voelt en zo bent gehersenspoeld dat je het idee hebt dat anderen je niet begrijpen of het beste met je voorhebben waardoor je denkt dat je niemand meer hebt, heeft hij je precies waar hij je hebben wil.

Weet dat het niet waar is! Je bent het waard, je hoeft het niet alleen te doen en je kunt anderen vragen je te steunen.

8. Je valt steeds op de verkeerde types

Het lijkt erop dat je steeds opnieuw voor de verkeerde persoon valt. Je rolt van de ene destructieve relatie in een nog destructievere.

Dit komt omdat je onbewust vertrouwt bent geraakt met het patroon van manipulatie en emotionele rollercoasters. Wat je hebt meegemaakt in eerdere relaties, of misschien wel in je jeugd, Voelt bekend en dus vertrouwd ook al doet het pijn.

Misschien ben je geneigd “de redder” te spelen of verantwoordelijkheid te voelen voor het gedrag van de ander. Daarnaast kan aan laag zelfbeeld je laten geloven dat je dit soort relaties verdient. Vaak herken je deze patronen vaak achteraf als je ziet dat dezelfde patronen steeds terugkomen. Wanneer je ziet dat het charmant en attent begint, maar de controle en kritiek het langzaam over beginnen te nemen, ben je opnieuw alweer in de relatie verstrikt geraakt. Vaak negeer je in het begin de “red flags” omdat je hunkert naar liefde en bevestiging. Het herkennen van een destructief relatiepatroon begint met bewustwording van je eigen keuzes, het stellen van grenzen en jezelf de tijd en ruimte geven om gezonde relaties aan te treffen.

9. Verlies van je eigen identiteit

In een relatie met een narcist ga je langzaam je eigen wensen, gevoelens en grenzen negeren om de ander tevreden te houden. Je leert te gaan twijfelen aan je eigen waarneming en gevoelens omdat een narcist alles verdraait of bagatelliseert. Daardoor merk je vaak pas in een laat stadium dat je niet meer weet wat je nodig hebt, wilt, vindt, kunt etc. Je stemt je keuzes en gedrag steeds af op de wensen van de narcist, waardoor je jezelf langzaam kwijtraakt en je eigen identiteit naar de achtergrond verdwijnt. Het herkennen van deze patronen is de eerste stap om weer terug te vinden wie jij bent en wat jij nodig hebt.

Conclusie

Wanneer je deze 9 signalen van Narcistisch Slachtoffer Syndroom (NSS) herkent kun je er vrijwel zeker van zijn dat je te maken hebt met narcistisch misbruik in je relatie. Het herstellen hiervan is zwaar maar écht mogelijk en bovenal zeer de moeite waard!

Jij bent de moeite waard!

De eerste stap is (h)erkenning. Wanneer je doorhebt wat er met je aan de hand is kun je het pad naar herstel inzetten. Je hoeft dit niet alleen te doen! Je kunt anderen vragen je te helpen!

Twijfel je na het lezen van deze blog nog altijd of je te maken hebt met narcistisch misbruik in je relatie? Dan kun je altijd de gratis Checklist “Heb ik te maken met een narcist in mijn leven” invullen.

Heb je naar aanleiding van dit artikel vragen? Stuur me gerust een berichtje of mail naar info@sterkerdanjedenkt.nl